Zmiany podatkowe

Fundacje rodzinne, ich fundatorzy i beneficjenci (zwłaszcza te, w których fundator jest jedynym lub jednym z nielicznych beneficjentów), a także doradcy i księgowi obsługujący takie podmioty.

Projekt zmienia ustawy o PIT i CIT tak, aby ograniczyć wykorzystywanie fundacji rodzinnych wyłącznie do obniżania podatku od dochodów pasywnych (dywidendy, sprzedaż akcji, pożyczki, najem). Resort wskazuje, że dziś dochody te są zwolnione na bieżąco, a efektywne opodatkowanie to 15% CIT dopiero przy wypłacie świadczeń – zamiast 19% lub 23% u osoby fizycznej – i chce powiązać preferencje z rzeczywistą funkcją sukcesyjną. Jednocześnie projekt rozszerza korzystne zasady zwolnienia na zstępnych rodzeństwa fundatora, gdy fundację zakłada rodzeństwo (dziś płacą 10% PIT jako II grupa).

Projekt rządowy (nr UD447), status otwarty; po konsultacjach i opiniowaniu trafił 17-09-2026 na Stały Komitet Rady Ministrów. Data wejścia w życie nie wynika z udostępnionych dokumentów (dostępne jest tylko uzasadnienie, i to przycięte).

Przedsiębiorcy na PIT i ryczałcie, spółki płacące CIT (w tym estoński CIT i minimalny CIT), osoby wykupujące auta z leasingu do majątku prywatnego, uczestnicy programów motywacyjnych i lojalnościowych, spółki nieruchomościowe oraz korzystający z IP Box.

Projekt likwiduje kilkanaście schematów obniżania podatku: m.in. sprzedaż rzeczy wykupionej z leasingu przez obdarowanego członka rodziny będzie opodatkowana, jeśli nastąpi w ciągu 3 lat (dziś wystarczy 6 miesięcy), a wypłaty z programów lojalnościowych w formie warrantów, praw pochodnych czy świadczeń za odstąpienie od realizacji praw trafią do źródła, z którego pochodzą (np. wynagrodzenie ze stosunku pracy), zamiast do niżej opodatkowanych kapitałów pieniężnych. W CIT doprecyzowano definicję małego podatnika, zmieniono uproszczony sposób liczenia podstawy w minimalnym CIT, uszczelniono estoński CIT i podatek od przerzuconych dochodów, a IP Box ma zostać uzależniony od warunku zatrudnienia. Dodatkowo: opodatkowanie datio in solutum, ograniczenie ulgi mieszkaniowej (koniec wydatków inwestycyjnych), nowe zasady ustalania dochodu z umorzenia udziałów, zakaz amortyzacji nieruchomości inwestycyjnych w spółkach nieruchomościowych i zasady dla usług świadczonych na rzecz podmiotów powiązanych przez ryczałtowców.

Projekt UD116 po Komisji Prawniczej, na etapie Rady Ministrów (ostatnia zmiana 18-09-2026) – nie trafił jeszcze do Sejmu. Data wejścia w życie nie wynika z udostępnionych fragmentów dokumentów.

Producenci, importerzy, hurtownie i sklepy sprzedające napoje bezalkoholowe (bezalkoholowe odpowiedniki piwa, wina, cydru, drinków), napoje z kofeiną lub tauryną oraz moszcz gronowy, a także gastronomia podająca takie napoje; pośrednio biura rachunkowe obsługujące handel i HoReCa.

Napoje bezalkoholowe, które dziś korzystają ze stawki 5% dzięki zawartości co najmniej 20% soku owocowego, warzywnego lub owocowo-warzywnego, mają trafić do stawki 23%. Dotyczy to bezalkoholowych odpowiedników napojów alkoholowych (piwo, wino, także musujące, cydr, drinki i mieszanki z ich udziałem, do 0,5% alkoholu), napojów z dodatkiem kofeiny lub tauryny w dowolnej ilości oraz moszczu gronowego z CN 2009. W gastronomii te same napoje przechodzą z 8% na 23%. O stawce ma decydować rzeczywisty skład i cechy produktu, a nie nazwa handlowa („napój chmielowy” nie pomoże). Nie będzie odrębnych przepisów przejściowych – zastosowanie mają ogólne zasady z art. 41 ust. 14a–14g ustawy o VAT.

Projekt (UD327) na etapie rządowym – ostatnia aktywność to Rada Ministrów z 21-09-2026, status pozostaje „otwarty”, projekt nie jest jeszcze ustawą. W dokumentach wskazano wejście w życie 1 lipca 2026 r., ale ta data już minęła, więc realny termin nie wynika z dostarczonych materiałów i zostanie zapewne ustalony w dalszych pracach.

Podmioty zarządzające portami i przystaniami morskimi (ok. 17 spółek i jednostek, m.in. zarządy portów w Gdańsku, Gdyni, Szczecinie i Świnoujściu oraz mniejsze porty), a także ich księgowość i doradcy podatkowi. To zmiana w ustawie o CIT połączona ze zmianami w ustawie o portach i przystaniach morskich.

Dotychczasowe zwolnienie z CIT dochodów zarządów portów przeznaczonych na infrastrukturę portową zostaje przebudowane, bo Komisja Europejska uznała je za niedozwoloną pomoc publiczną. Zamiast prostej zasady „dochód przeznaczony na inwestycje = zwolnienie” pojawia się limit pomocy publicznej wynikający z rozporządzenia 651/2014, badanie kosztów kwalifikowanych, kumulacji wsparcia oraz podział na działalność gospodarczą i niegospodarczą. Doprecyzowano też, że zwolnienie nie obejmuje dochodów z zysków kapitałowych, a nienależnie wykorzystana pomoc podlega zwrotowi na podstawie decyzji; dojdzie obowiązek odrębnej ewidencji rachunkowej i dokumentowania wydatków.

Projekt rządowy (nr UC134, Minister Infrastruktury) na etapie Rady Ministrów – ostatnia zmiana 22-09-2026; wcześniej uzgodnienia, konsultacje i Stały Komitet RM. Data wejścia w życie nie wynika z udostępnionych dokumentów. Zapowiedziano też wydanie rozporządzenia wykonawczego doprecyzowującego warunki zwolnienia.

Osoby fizyczne rozliczające PIT według skali i ryczałtem (ulga na internet, ulga za krwiodawstwo) oraz firmy na PIT i CIT korzystające z ulgi na ekspansję lub planujące inwestycje w roboty przemysłowe; biura rachunkowe przygotowujące zeznania roczne.

Projekt likwiduje ulgę na internet (760 zł rocznie) – prawa nabyte zachowają tylko ci, którzy odliczą ją po raz pierwszy w zeznaniu za rok poprzedzający wejście ustawy w życie, i to na jeszcze jeden rok. Uchylona ma zostać także ulga na ekspansję (art. 26gb ustawy o PIT i art. 18eb ustawy o CIT), czyli podwójne odliczanie kosztów promocji i wejścia na nowe rynki. W zamian ulga na robotyzację zostaje przedłużona na kolejnych 10 lat podatkowych (z doprecyzowaniem zasad), a odliczenie z tytułu honorowego krwiodawstwa rośnie o 100% (kwota za litr krwi liczona podwójnie, w ramach limitu 6% dochodu).

Projekt rządowy (UD461), status otwarty – po uzgodnieniach, konsultacjach i opiniowaniu, na etapie Stałego Komitetu Rady Ministrów (wpis z 21-09-2026). Data wejścia w życie nie wynika z udostępnionych fragmentów dokumentów (uzasadnienie odwołuje się tylko do „roku wejścia w życie ustawy”).

Małżonkowie podatników, którzy występują do urzędu skarbowego o zaświadczenie o sytuacji podatkowej współmałżonka (bez jego zgody), oraz obsługujące ich biura rachunkowe i urzędy

W formularzu ORD-M (oświadczenie małżonka o pozostawaniu we wspólności majątkowej) rozbudowane pouczenie o odpowiedzialności karnej z art. 233 Kodeksu karnego zostaje zastąpione krótką klauzulą: „Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia”. Z podstawy prawnej na formularzu usunięto też wskazanie publikatora Ordynacji podatkowej. To wyłącznie dostosowanie wzoru do nowego brzmienia art. 306h § 2 Ordynacji podatkowej – zakres obowiązków nie ulega zmianie.

Projekt na etapie uzgodnień, konsultacji, opiniowania i komisji prawniczej (ostatnie zmiany 16-09-2026). Planowane wejście w życie: 1 października 2026 r., wraz z ustawą z 29 maja 2026 r. o zmianie Ordynacji podatkowej – ale wobec otwartego statusu projektu ta data nie jest jeszcze potwierdzona.

Tzw. płatnicy techniczni z art. 26 ust. 2c ustawy o CIT, czyli głównie banki, domy maklerskie i inne podmioty prowadzące rachunki papierów wartościowych, które wypłacają należności (np. dywidendy, odsetki) za pośrednictwem – oraz pośrednio emitenci i inwestorzy detaliczni. Dla zwykłych firm i biur rachunkowych to temat marginalny.

Rozporządzenie przedłuża obowiązujące już wyłączenie obowiązku stosowania mechanizmu pay & refund (obowiązkowy pobór 19/20% podatku u źródła od nadwyżki ponad 2 mln zł bez preferencji z umów o unikaniu podwójnego opodatkowania) w przypadku wypłat dokonywanych przez płatników technicznych. Obecne wyłączenie obowiązuje do 31 grudnia 2026 r., a projekt ma je utrzymać dalej – nie wprowadza żadnych nowych rozwiązań merytorycznych. Zawieszenie nie zwalnia płatnika technicznego z obowiązku dochowania należytej staranności i odpowiedzialności za prawidłową kwotę pobranego podatku.

Projekt na etapie uzgodnień, konsultacji publicznych i opiniowania (status otwarty, ostatnia zmiana 21-09-2026). Planowane wejście w życie 31 grudnia 2026 r. Z dokumentów nie wynika, do jakiej konkretnie daty ma zostać przedłużone wyłączenie (uzasadnienie nie podaje nowego terminu końcowego).

Tzw. płatnicy techniczni w rozumieniu art. 41 ust. 4d i 10 ustawy o PIT – głównie banki, domy maklerskie i inne podmioty prowadzące rachunki papierów wartościowych, które wypłacają należności (np. dywidendy, odsetki) na rzecz inwestorów, w tym detalicznych. Zwykłych firm i biur rachunkowych to nie dotyczy.

Rozporządzenie przedłuża obowiązujące już wyłączenie obowiązku stosowania mechanizmu pay & refund (obowiązkowego poboru podatku u źródła od nadwyżki ponad 2 mln zł bez prawa do preferencji) w odniesieniu do wypłat dokonywanych przez płatników technicznych. Obecnie wyłączenie obowiązuje do 31 grudnia 2026 r.; projekt utrzymuje ten stan dalej – nowa data końcowa nie wynika wprost z udostępnionego uzasadnienia. Nie wprowadza żadnych innych rozwiązań; płatnicy nadal muszą dochowywać należytej staranności przy weryfikacji prawa do preferencji.

Projekt na etapie uzgodnień, konsultacji publicznych i opiniowania (status otwarty, ostatnie zmiany 21-09-2026). Planowane wejście w życie: 31 grudnia 2026 r., czyli tuż przed wygaśnięciem obecnego wyłączenia.

Promotorzy, korzystający i wspomagający, którzy raportują schematy podatkowe (MDR) do Szefa KAS – w praktyce głównie doradcy podatkowi, kancelarie i większe firmy. Dla samych podatników to zmiana czysto organizacyjna po stronie administracji.

Rozporządzenie zastępuje dotychczasowe rozporządzenie z 2022 r. i na nowo upoważnia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie do wykonywania zadań Szefa KAS w sprawach schematów podatkowych na terenie całego kraju. Chodzi m.in. o nadawanie NSP i NZSPT, doręczanie potwierdzeń nadania NSP, wzywanie do uzupełnienia lub wyjaśnienia zgłoszenia, odmowę nadania i unieważnienie NSP, pozostawienie informacji bez rozpatrzenia, umorzenie postępowania oraz postanowienia w sprawie kar porządkowych. Nowe rozporządzenie jest potrzebne wyłącznie w związku z nowelizacją Ordynacji podatkowej z 29 maja 2026 r. – nie nakłada na raportujących żadnych nowych obowiązków, nie zmienia terminów ani zakresu raportowania. Odwołania (zażalenia) od postanowień pozostają poza zakresem tego upoważnienia.

Projekt przeszedł komisję prawniczą, 2 października 2026 r. skierowany do podpisu ministra i do ogłoszenia. Zgodnie z § 4 projektu rozporządzenie ma wejść w życie 1 października 2026 r., czyli w dniu wejścia w życie nowelizacji Ordynacji podatkowej z 29 maja 2026 r. – data ta jest wcześniejsza niż skierowanie do ogłoszenia, więc faktyczny dzień publikacji nie wynika z dokumentów.

Firmy i osoby płacące podatki oraz opłaty lokalne (podatek od nieruchomości, od środków transportowych, rolny, leśny, opłata skarbowa, targowa, reklamowa), zwłaszcza przedsiębiorcy z majątkiem lub inwestycjami w kilku gminach; pośrednio także gminy, starostwa i urzędy marszałkowskie oraz biura rachunkowe składające wnioski o interpretacje w imieniu klientów.

Interpretacje indywidualne dotyczące podatków i opłat lokalnych przestanie wydawać wójt, burmistrz, starosta czy marszałek – przejmie to Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej. Dzięki temu podatnik z nieruchomościami w kilku gminach złoży jeden wniosek zamiast osobnych w każdej gminie, a interpretacje trafią do bazy EUREKA. Gmina zachowa wpływ na treść: dostanie informację o wpływie wniosku i 14 dni na zaopiniowanie projektu interpretacji (brak odpowiedzi = zgoda), a w określonych przypadkach będzie mogła zaskarżyć interpretację do sądu – wtedy ochrona z interpretacji zostaje zawieszona do prawomocnego wyroku.

Wczesny etap: projekt Ministra Finansów i Gospodarki (nr UD450, pakiet Deregulacja 2.0), status otwarty, trwają uzgodnienia, konsultacje publiczne i opiniowanie (ostatnia zmiana 18-09-2026). Data wejścia w życie nie wynika z udostępnionych dokumentów.